БОДИТ ЗАХИДАЛ

ХҮҮХДИЙН ХҮЧИРХИЙЛЛИЙН ЭСРЭГ СЭРЭМЖЛҮҮЛЭГ УРИАЛГА

2011 онд би ТВ-8 телевизэд сэтгүүлчээр ажилладаг байлаа.
Ажил тараад гэртээ ирэхээр л дээд давхарт хүүхэд уйлах чимээ байсхийгээд л сонсогддог байсан юм.
Нэг орой шөнийн 12 цаг болж байхад өнөө хүүхэд ахиад л уйлаад л, тойрч гүйх чимээ гараад байхаар нь яагаад ер нь хүүхдээ шөнө унтуулахгүй уйлуулдаг айл вэ гээд дээшээ гарлаа. Их удаан хаалгаа нүдүүлж байж хаалгаа нээсэн.
Гэтэл нэг жирэмсэн хүүхэн үүд нээгээд хэн бэ? Юу болов гэнээ. Танайх яагаад хүүхэд уйлуулаад байгаа юм бэ гэтэл миний дүү чи айл андуурсан байна гээд намайг хөөх шахам юм болов. Би ч үгүй дээ, танайх хүүхдээ зодоод байгаа юм биш үү гээд гэр рүү нь шууд ороод хартал 6 настай хүү ёстой нүд халтирам улаан эрээн болтол зодуулаад, нүд, духаа сэтэртэл цохиулж зодуулсан байсан. Гэмтлийн эмчийн үзлэгээр хүүгийн гавлын яс, баруун гарны шууны яс, сарвуу, эгэмний яс нь цуурсан, мөн зүүн талын гурван хавирга гэмтэж, хүзүүний арьс түлэгдэж, гар, хөл, цээж, нуруу гээд бүх бие нь нэлэнхүйдээ хөх няц болсоныг үзлэгээр тодорхойлж бичив .

Тэр шөнө хүүг ийм болтол зодсон маш муухай хүйтэн царайтай эр суран тэлээг гартаа ороогоод барьчихсан, тэлээний төмөр аралтай хэсгээр хүүг ороолгосон бололтой хээв нэг сууж байсан. Энэ эр бол хүүгийн хойд эцэг байсан юм. Би ч тэр нөхцөл байдлыг хараад айх , уйлах зэрэгцээд шууд хүүг нь тэвэрч гараад хамгийн түрүүнд орцонд байгаа айлуудын үүд нүдээд тусламж гуйж орилсон боловч хэн ч үүдээ нээж өгөөгүй юм.
Анх удаа Монголчууд ёстой аймаар хувиа хичээсэн, муухай хүмүүс юм гэж бодсон. Ингээд сандарч балмагдаад байж байтал жирэмсэн хүүхэн нөхөртэйгээ араас гарч ирээд хүүг надаас булааж аваад ахиад үүдээ түгжсэн.
Хүмүүсээ энд эр эм хоёр хүүхдээ алж байна, гараад ирээчээ, туслаач ээ гээд орилж байхад хэн ч гарч ирээгүй юм. Яг тэр агшинд цагдаа дуудах толгойд орж ирэхгүй хэсэг амьсгаа дараад цагдаа руу залгах ухаан орж 102-т дуудлага өгсөн юм.
30 гаран минутын дараа 2 цагдаа ирсэн. Арай гэж үүдийг нь нээлгэсэн. Хүү өрөвдмөөр шууд миний өөдөөс гүйгээд ирсэн. Ингээд ар нуруу, гэдэс толгой , хөл, гуя гээд бүх газартаа ороолгож улаан алаг болсон хүүг эмнэлэг авч явахаар куртик нөмрүүлэх гэтэл эгчээ хорсоод байна гээд уйлаад байсан хөөрхийдаа нялх амьтан.
Тэгээд ямартай ч цагдаа нар үлдэж би хүүг аваад гэмтэлийн эмнэлэг ортол хүүг шархаа даахгүй гээд эмч нар шууд сэхээний тасагт оруултал өнөө хүү намайг битгий яваач хажууд байгаач гэхээр нь хамт эмнэлэгт сэхээний тасагт хоносон юм.
Ингээд нэг муу гар утсаараа хүүгийн яаж зодуулсныг баримтжуулаад өглөө нь нойрмог амьтан телевиз дээрээ очиж мэдээ хийснээр энэ хэрэг олны анхааралд орсон юм. Манай цагдаа нарын тоохгүй сул чөлөөтэй үлдээсэн хойд эцгийг ч хорьж саатуулав.

За ингээд байсхийгээд л эмнэлэг ордог ажилтай болов. Хүү овоо хэд хоноод энгийн тасагт шилжсэн. Хүүгийн эх хүүгээ зодуулж үхэх гэж байхад нь хүүгээ өмгөөлж , хайрлаж хамгаалаагүй байжээж намайг эмнэлэгээс хөөдөг байв.
Ингээд хүүгийн хойд эцгийн шүүх хурал болсон. Би гол гэрч болчихсон тэр шүүх танхим гээчид иргэний хувиар анх удаа оров. Үзсэн харсан бүхнээ бүгдэнг нь үнэнгээр нь хэлэв. Хүүг зодсон хойд эцэг, төрсөн эх хоёроос хайр гамгүй зодсон шалтгааныг нь асуухад “Нэг удаа 500, нэг удаа 300 төгрөг хулгайлсан. Анх багахан зодоод өнгөрсөн. Харин энэ удаад сайн зодвол хашрах байх гэж бодсон” хэмээн хээвнэг яриад зогсч байсан гээд боддоо. Хүүд олон удаагийн ужиг хуучин шарх ч зөндөө байсан.
Ингээд шүүгч нар шийдвэрээ гаргаж хойд эцэгт 5 жилийн хорих ял оноосон юм. Тэр этгээд гавлуулаад гарахдаа чамайг Болортуяа гэдэг тэ. Би гарнаа, чамайг алнаа гээд орилоод явсан юм.

Одоо тэр этгээд 2011 онд гэхээр аль хэдийнээ суллагдсан гэсэн үг. Харин өнөө хүү 18 настай болсон байх учиртай. Хаана юу хийж яваа бол. Ээж нь нөгөө харгис юмтайгаа эргэн нийлсэн эсэх, хэрэв нийлсэн бол зодуулсан хүүг 12 настай байхад нийлсэн , эсвэл хугацаанаасаа өмнө суллагдсан бол бүр бага настайд нь дахин ээжтэй нь цуг амьдарсан уу? гээд тодруулах олон зүйл надад гарлаа. Яагаад энийг бичив гэхээр Ж. Цэнгэлмаа эгчийн фэйсбүүкийн постыг уншаад энэ бүх зүйлийг гэнэт санаж ийн бичив. Цэнгэлмаа эгчийн дээд давхарт бас хүүхэд уйлах чимээ сонсогддог гэнэ. Ороод шалгаад үзэхэд гэмгүй шүү, хүний амь нас аварна шүү гэж та бүхэнд сануулж сэрэмжлүүлэх гэсэн юм.
Аан тийн тэр хүү болоод жирэмсэн эхийг ГБХЗГ-хүлээн авсан. Тус газрын мэргэжилтэнгүүд надад хэлэхдээ ээж нь бас хүчирхийлэлийн хохирогч болсон байна , сэтгэлзүйн хувьд хүүхдээ хамгаалах чадваргүй болсон байсан гэж билээ. Энэ хэрэг цаашид юу болсныг “Ганзоригийн Батдорж” дарга та асууж тодруулж өгөхийг хичээнгүйлэн гуйя.
Хүндэтгэсэн:
Сэтгүүлч Н.Болортуяа

Ийнхүү Н.Болортуяа сэтгүүлч өчигдөр өөрийн цахим хуудаснаа анхаарал сэрэмжлүүлгийн уриалга бичжээ. Иргэд та бүхнээс хичээнгүйлэн гуйя. Эргэн тойрондоо байгаа энэ өөрийгөө хамгаалах чадваргүй бяцхан нялх амьтадыг анзаарч байгаарай. Хүчирхийллийг тэвчдэггүй хүн байгаарай гуйя. Саяхан 2 жилийн өмнө нэг бяцхан охин хойд эцэгтээ хэрцгийгээр зодуулж байхдаа туслаарай гээд өчнөөн чарласныг хажуу айлууд нь сонссоор байж туслаагүй охиныг амьсгал хураатал нь зодуулсан хэрэг гарч байсан шүү дээ. Тэр үед аль нэг хөрш нь ороод охиныг аварсан бол тэр охин одоо амьд мэнд байх байсан…

Хүчирхийллийг хамгийн түрүүнд анзаарч болох хүмүүс хөршүүд байдаг. Хүүхэд хүчирхийлэлд өртөнө гэдэг хамгийн шударга бус зүйл. Учир нь тэр хүүхэд өөрийгөө хамгаалах оюуны болоод биеийн хүчний ямар ч чадвар боломжгүй төдийгүй хүчирхийллээс зугтаах нөхцөл боломж байдаггүй. Зөвхөн хэн нэгэн л үүнийг зогсоох учиртай. Дээрхи жишээг хар л даа. Тусалж буй эгчийгээ надаас битгий холдоорой гээд гуйсан байна, өрөвдмөөр…

Энэхүү нялх амьтадыг хамгаалах уриалгыг бусдад түгээж , нэг ч гэсэн хүүхдийг хамгаалахад хувь нэмрээ оруулаарай

БОДИТ ЗАХИДАЛ

Ажлаас халах биш харин эсрэгээрээ бүтэн цалинг нь өгөөд үзтэл

Би Хүний нөөцийн менежерээр ажилладаг хүн л дээ. Мэргэжлээрээ 3 дахь жилдээ ажиллаж байгаа туршлага багатай залуу хүн. Энэ хугацаандаа янз бүрийн л удирлага , дарга нартай харьцаж ажиллаж байна. Тэр мундаг хүмүүсээс олон зүйл суралцаад л явж байна даа. Энэ хүмүүс дундаас нэг дарга эгчийнхээ нэгэн сэтгэлд үлдсэн шийдвэрийн талаар яримаар санагдаад

Тэр эгч бол Албаны дарга хүн юм. Удирдлаганд нь ажилладаг хүмүүсээс нэг хүн ажилдаа их хоцорч ирдэг , удаа дараа ажлаа тасална. Хичнээн хэлээд нэмэргүй, цалингийн арга хэмжээ аваад ч нэмэргүй байлаа. Сүүлдээ ажлаас чөлөөлөх тухай ярилцахаар өрөөнд нь оров. Гэтэл тэр дарга маань энэ хүнд нэгхэн удаа цалинг нь бүтэн өгөөд нэг боломж олгоод үзье. Ажлаа таслахгүй, ажлаасаа хоцрохгүй байхад хэр хэмжээний цалин авч болдогийг нэг удаа харуулаад үзвэл ямар уу? гэлээ. Би ч гайхаж бас хүний ажлын цагийг буруу гаргана гэдэг асуудалдаа гэж бодож байгаа ч шийдэл нь надад таалагдсан тул дэмжсэн юм. Ерөнхийдөө тэрхүү ажлын цагийн ашиглалт муу ажилтаны маань байгаа байдал нь л хувийн зохион байгуулалт муутай , хэнэггүйдүү эрэгтэй хүн л дээ . Тийм ч гэлээ ажлаа хийх ур чадвар нь боломжийн хүн байлаа.

Ингээд удирдлагых нь шийдвэрийн дагуу цалинг нь огт ажлаа таслаагүй , огт хоцроогүйгээр бас ажлын гүйцэтгэлийн бүх оноог нь бүрэн өгч ерөнхийдөө хамгийн боломжит дээд цалинг өгөхүйц тайлан гарган цалинг нь бодуулсан юм. Гэтэл үр дүн нь яасан гээч. Тэр сараас эхлээд ажил таслах байтугай хоцрохоо ч байсан гээд боддоо. Дараа нь дуудаж уулзаад сэтгэгдэлийг нь асуухад ”Надад цалингаа бүтэн авах нь ямар байдагийг бодитойгоор харуулж итгэл хүлээлгэсэнд Баярлалаа” гэж билээ

Ер нь л нэг тийм алсыг харсан шийдвэр гаргадгаараа надад олон зүйлийг нээн харуулсан тэр нэг мундаг удирдлага эгчдээ Баярлаж явдаг даа. Удирдлагандаа ажиллаж байгаа хүмүүсийнхээ итгэл , хүндлэлийг олчихсон болохоор хүний нөөцийн менежер миний хувьд хамтарч ажиллахад жаргалтай сайхан байдаг юм.

БОДИТ ЗАХИДАЛ

Гэр бүл салалт хүүхдэд яаж нөлөөлдөг вэ? (Бодит захидал)

Сайн байна уу? Би урд шөнө аавдаа чигтэйхэн их эрхэлж байна гэж зүүдлээд сэрсэн юм л даа. Сэрчээд жаахан уйлаад тэгээд өдөржингөө санаа алдаад , хэн нэгэнд хуваалцмаар санагдсан болохоор ийнхүү бичлээ. Урд орой миний хань охиноо эрхлүүлээд л , гүйж хөөцөлдөөд л их сайхан орой байсан. Магадгүй тэрийг хараад энэ зүүдийг зүүдэлсэн юм байлгүйдээ гэж бодлоо. Намайг 5 , 6 настай байхад юм болов уу даа аав өөр эмэгтэйтэй хамт амьдрахын тулд ээж бид нарыг эмээ дээр орхиод явж байсан юм. Би ямартайч аавд их эрхэлдэг байснаа санадаг. Байнга л ааваа ааваа гээл араас нь гүйж байдаг охин байснаа тод санадаг юм. Эмээгийндээ очсон өдрөөс эхлээд аавыг маш их санадаг байсан. Орондоо шээгээд эмээдээ их загнуулж байж билээ. Тэгээд ерөөсөө л хурдан бичиг үсэг сураад цаасан дээр ”Ааваа би таныг маш их санаж байна. Та хаана байгаа юмбэ. Хурдан ир л дээ” гэж бичээд салхинд хийсгэвэл тэр захиа аав дээр маань хэзээ нэгэн цагт очино доо гэж бодоод ном , сонин бариад л явж байдаг байж билээ. Эмээ , ээж хоёр аавыг надад маш их муулдаг байсан болохоор би аавыгаа санаад байна гэж хэлэхээс айдаг байсан юм. 

1-р ангид орохдоо үсгүүдээ сурчихсан цагаан толгойн баяраар А үсэг болж байж билээ. Харамсалтай нь бичиж сурцан үедээ цаасан дээр бичээд хийсгэхэд аав дээр тэр захидал очихгүй гэдгийг ойлгоцон байсан юм. Тэгээд нэг л мэдэхэд аавыг санадагаа больцон байсандаа. Аав гээд ярих гэхээр л өмнөөс ээж , эмээ 2 шууд ууралдаг байсан. Тэр эцэг чинь гэж ирээд л загнана. Намайг 4-р ангид байхад аав ирсэн. Эргээд хамт амьдарцгаасан ч аав намайг эрхлүүлэхгүй би ч яг л танихгүй хүнтэй харьцаж байгаа мэт их цэрвэдэг байлаа. Одоо ч их хөндийдөө. Аав тэрхүү 5,6жилд орхиж яваагүй яг тэр жаахан байх үед маань эрхлүүлдэг байснаараа хэвээрээ байсан бол би одоо аавтайгаа хамаагүй дотно байх байсан байхдаа гэж боддог.

Хүүхэд ер нь шилжилтийн нас хүртэлээ л ээж аавдаа яг хүүхдээрээ эрхэлдэг юмшиг. Одоо би бол хүүхдүүдээ яг энэ хөөрхөн хүүхэд байх үед нь эрхлүүлж хайр , энхрийлэлийг өгч бас өөрөө хүүхдүүдээ эрхлүүлэхийн жаргалыг мэдрэхийг хүсдэг. Энэ захидлаараа хичнээн хичээгээд болж бүтэхгүй байгаа амьдралыг хүүхдүүдийнхээ төлөө тэсээрэй гэж бичиж байгаа биш юмшүү. Харин болж бүтэж байсан амьдралаа түрхэн зуурын өөр зүйлд сатаарч үр хүүхдийнхээ нандин харилцааг битгий сэвтээгээрэй гэж хэлмээр санагдсан юм.

error: Content is protected !!